به گزارش خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ صلح امام حسن مجتبی (ع) همواره یکی از پیچیدهترین و در عین حال عبرتآموزترین رویدادهای تاریخ اسلام بوده است. آنچه در نگاه نخست، عقبنشینی یا ضعف به نظر میرسد، با ژرفنگری در شرایط تاریخی، خیانتهای درونسپاهی، تبلیغات گسترده معاویه و خطر نابودی کامل جبهه حق، چهرهای دیگر مییابد. امام (ع) با تیزبینی الهی، میدان نبرد را از نظامی به فرهنگی و راهبردی تغییر داد، آبروی خود را در برابر سرزنشها فدا کرد تا اصل دین باقی بماند و زمینهای فراهم ساخت که نهتنها در تناقض با قیام عاشورا نبود، بلکه دقیقاً مقدمه و بستر شکلگیری آن حماسه جاودان شد.
بیشتر بخوانید
صلح امام حسن علیهالسلام میدان جنگ را عوض کرد
حجتالاسلام داود شجاعی در گفتگو با خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ گفت: بسیاری از نگاههای سطحی، صلح امام حسن مجتبی (ع) با معاویه را نشانه ضعف یا عقبنشینی دانستهاند، اما واقعیت تاریخی چیز دیگری است.
وی افزود: اگر این واقعه را در چارچوب «جهاد اصیل» بازتعریف کنیم، درمییابیم که امام (ع) با این اقدام، نهتنها دست از مبارزه نکشید، بلکه میدان نبرد را از مواجهه نظامی به عرصهای عمیقتر و راهبردیتر منتقل کرد.
رئیس اداره تبلیغات اسلامی شهرستان ابهر با اشاره به اینکه پس از شهادت امیرالمؤمنین (ع)، جامعه اسلامی از جنگهای داخلی به ستوه آمده بود، تصریح کرد: سپاهیان کوفه دچار تفرقه و سستی شده بودند و بسیاری از فرماندهان، فریب تطمیعهای معاویه را خورده بودند.
وی خاطرنشان کرد: معاویه با چهرهای دینپوش که در طول سالهای متمادی با ظاهرسازیهای فریبنده کسب کرده بود و تبلیغات وسیع رسانهای، خود را خونخواه خلیفه مقتول و مدافعِ اسلام جلوه میداد و عموم مردم، عمق انحراف او را درک نمیکردند، در چنین شرایطی، اصرار بر جنگ، نهتنها پیروزی نداشت، بلکه به نابودی کامل جبهه حق و حذف اسلام و نام اهل بیت (ع) از تاریخ میانجامید.
شجاعی اظهار داشت: امام حسن (ع) با تیزبینی الهی، این معادله را تشخیص داد و با پذیرش صلح، از یکسو جان شیعیان مخلص را حفظ کرد و از سوی دیگر، فرصتی تاریخی به وجود آورد تا جامعه، ماهیت واقعی حکومت اموی را با چشم خود ببیند.
وی با اشاره به اینکه شروط صلحنامه، مانند لعن امام علی (ع) بر منابر و واگذاری خلافت به امام حسن (ع) پس از معاویه، خود سند بیاعتباری خلافت اموی بود، تصریح کرد: به عبارت دقیقتر، صلح امام حسن (ع)، یک مبارزه و «جهاد تبیین» بود که ضمن حفظ کیان اسلام نبوی ، مقدمات قیام عاشورا را فراهم کرد و اسلام به معنای واقعی را از خطر تحریف و نابودی نجات داد.
فدا کردن آبرو، شجاعتی فراتر از میدان
لیلا مرسلی، کارشناس مسائل مذهبی در گفتگو با خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ گفت: در میان قلههای ایثار تاریخ اسلام، فداکاری امام حسن مجتبی (ع) جایگاهی ویژه و بینظیر دارد.
وی با بیان اینکه در فرهنگ عمومی، شهادت در میدان رزم، گرچه اوج ایثار است، اما همواره با تحسین، نام نیک و همراهی عاطفی جامعه همراه بوده است، افزود: شجاعتی والاتر و دشوارتر، آنگاه رخ مینماید که مجاهد، بهخاطر نجات مکتب، دست به اقدامی بزند که بهجای تشویق، موجی از سرزنش، تهمت و طعن را به سوی او روانه کند.
کارشناس مسائل مذهبی با توضیح اینکه امام حسن (ع) با پذیرش صلح، این بار سنگین را به دوش کشید، تصریح کرد: ایشان نهتنها از سوی دشمن، که از سوی نزدیکترین یاران خود، مانند حجربنعدی، با تعابیر دردناکی چون «یا مذلَّ المؤمنین» (ای خوارکننده مؤمنان) خطاب شدند. اما امام با صبری بینهایت و شجاعتی فراتر از شجاعت شمشیرزنی، این اتهامات را تحمل کرد تا اصل دین باقی بماند.
وی با بیان اینکه ایشان آبروی خود را در پیشگاه تودههای ناآگاه فدا کرد تا جایگاه و محبوبیت شخصی را فدای مصلحت الهی سازد، اظهار داشت: این فداکاری مطلق، خود «شهادت» در معنای ژرف آن است؛ شهادتی که نه در میدان جنگ، بلکه در عرصه افکار عمومی و تاریخ رقم خورد.
مرسلی خاطرنشان کرد: امام حسن (ع) با این حرکت، سرباز گمنامی شد که نامش در دفتر قهرمانان معمولی ثبت نشد، اما حماسهای آفرید که بدون آن، عاشورا و کربلا هرگز به چنین تأثیری در تاریخ دست نمییافت.
صلح امام حسن علیهالسلام، زیربنای قیام جاودان عاشورا
معصومه مقدم، طلبه هیدجی در گفتگو با خبرنگار گروه فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «موجرسا»؛ گفت: یکی از بزرگترین خطاهای تاریخنگاری، قرار دادنِ خط صلح امام حسن (ع) در برابر خط قیام امام حسین (ع) است؛ در حالی که این دو حرکت، نهتنها در تناقض نیستند، بلکه دو روی یک سکه و مکمل یکدیگرند.
وی با بیان اینکه واقعیت این است که صلح امام حسن (ع)، زیربنای شکلگیری و ماندگاری حماسه عاشورا شد، افزود: اگر امام حسن (ع) در سال ۴۱ هجری اصرار بر جنگ میکرد، با توجه به خیانت فرماندهان و سستی سپاهیان، شکست جبهه حق قطعی بود. در آن صورت، معاویه بهعنوان پیروز مطلق، نام علی (ع)، حسن (ع) و حسین (ع) را از تاریخ حذف یا تحریف میکرد و هیچگاه زمینهای برای قیام کربلا باقی نمیماند.
طلبه هیدجی تصریح کرد: امام با پذیرش صلح، ضمن حفظ جان شیعیان مخلص، به جامعه فرصت داد تا در آرامش نسبیِ ۲۰ ساله، ماهیت ضداسلامی بنیامیه را با چشم خود ببیند و از خواب غفلت بیدار شود.
وی خاطرنشان کرد: تبیینگریهای ۱۰ ساله امام حسن (ع) پس از صلح و ادامه آن توسط امام حسین (ع)، افکار عمومی را چنان دگرگون کرد که در سال ۶۱ هجری، جامعه تا حدی به رشد و بصیرت رسید که دعوت کوفیان از امام حسین (ع) و سپس حماسه کربلا، نه یک شکست زودگذر، بلکه تکاندهنده تاریخ و منشأ مقاومتهای جاودان شد.
مقدم اظهار داشت: صلح امام حسن (ع) پیروزی استراتژیک حق بود که ماسک تزویر را از چهره امویان برداشت و عاشورا را به حماسهای تبدیل کرد که تا ابد، چراغ هدایت بشریت خواهد بود.
صلح امام حسن (ع) نه یک شکست، بلکه یک پیروزی استراتژیک بود که با سه دستاورد بزرگ همراه شد: اول، حفظ جان شیعیان مخلص و بقای نام اهل بیت (ع) در تاریخ. دوم، افشای تدریجی ماهیت ضداسلامی بنیامیه در طول بیست سال آرامش نسبی، که باعث بیداری افکار عمومی شد و سوم، ایجاد زیربنای مستحکم برای قیام عاشورا؛ بهگونهای که بدون این صلح، کربلا به آن تأثیر بینظیر تاریخی دست نمییافت. بنابراین، صلح و قیام نه دو خط متضاد، بلکه دو روی یک سکه و مکمل یکدیگرند که هر دو در مسیر «جهاد تبیین» و «حفظ اسلام ناب» شکل گرفتهاند. عبرت این واقعه برای امروز نیز روشن است: گاهی پیروزی، در میدان تحمل سرزنش و تغییر بستر نبرد رقم میخورد، نه در شمشیر زدن کورکورانه.
انتهای خبر/